รีวิววัดพระธาตุลำปางหลวง
วิหารล้านนา เงาพระธาตุกลับหัว

หัวใจของวัดคือวิหารหลวง อาคารไม้เปิดโล่งทรงล้านนาแท้ที่อายุหลายร้อยปี หลังคาลดหลั่นซ้อนชั้น เสาไม้ใหญ่ลงรักปิดทองลายคำ ภายในประดิษฐาน "กู่พระเจ้าล้านทอง" ปราสาทจำลองสีทองครอบพระประธาน เดินเข้าไปแล้วแสงลอดเข้ามาน้อย ทำให้บรรยากาศขรึมและเย็นตา ถัดออกมากลางลานคือองค์พระธาตุเจดีย์สีทอง ที่เป็นศูนย์กลางของวัดและเป็นพระธาตุประจำปีเกิดของคนเกิดปีฉลู ทางเข้าลานวัดต้องเดินขึ้นบันไดนาคลอดผ่านซุ้มประตูโขง ก่ออิฐถือปูนแกะลายวิจิตร ซึ่งเป็นหนึ่งในมุมถ่ายรูปที่คนนิยมที่สุด เพราะยืนในลานแล้วเก็บภาพเจดีย์ทองผ่านกรอบซุ้มได้ภาพที่มีมิติและเล่าเรื่องความเป็นล้านนาในรูปเดียว

ไฮไลต์ที่ทำให้หลายคนตั้งใจมาถึงที่นี่คือ"เงาพระธาตุกลับหัว" ในวิหารพระพุทธและวิหารน้ำแต้มหลังเล็กที่มืดสนิท แสงจากภายนอกลอดผ่านช่องเล็ก ๆ บนผนัง แล้วฉายภาพองค์พระธาตุเจดีย์กลับหัวลงบนผืนผ้าหรือผนังในห้องมืด เป็นปรากฏการณ์แสงแบบกล้องรูเข็ม (camera obscura) ตามธรรมชาติที่เห็นได้ด้วยตาเปล่า และยังเห็นเป็นภาพสี นักท่องเที่ยวหลายคนบอกตรงกันว่าเป็นประสบการณ์ที่คาดไม่ถึงและน่าทึ่ง วิหารน้ำแต้มเองก็เก่าแก่และยังหลงเหลือจิตรกรรมฝาผนัง (ฮูบแต้ม) โบราณให้ดู ทำให้จุดนี้เป็นทั้งเรื่องแสงและเรื่องศิลปะในเวลาเดียวกัน ช่วงเช้าแดดยังไม่แรงและคนยังไม่มาก เป็นเวลาที่เดินชมสบายและเห็นเงาพระธาตุได้ชัด

สิ่งที่ควรรู้ก่อนไปแบบตรงไปตรงมา คือวัดอยู่นอกเมืองราว 18 กิโลเมตร คนที่ไม่มีรถส่วนตัวต้องเช่ามอเตอร์ไซค์ เหมารถ หรือไปกับซิตี้ทัวร์รอบเมือง เพราะรถสาธารณะเข้าถึงไม่สะดวกและป้ายบอกทางภาษาอังกฤษมีน้อย ลานวัดค่อนข้างเปิดโล่ง ช่วงกลางวันแดดแรงและร้อน เดินบนพื้นที่ต้องถอดรองเท้าอาจร้อนเท้า ควรพกหมวกและไปช่วงเช้าหรือบ่ายแก่ ๆ ช่วงวันหยุดหรือเทศกาลคนค่อนข้างเยอะ คิวดูเงาพระธาตุในวิหารเล็กอาจต้องรอ วัดนี้เป็นสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ที่คนมากราบไหว้จริง จึงต้องแต่งกายสุภาพ ปิดไหล่ปิดเข่า ถอดรองเท้าก่อนขึ้นวิหาร และสำรวมเสียง เข้าชมไม่มีค่าเข้าแต่มีตู้ทำบุญให้ร่วมบำรุงวัดตามศรัทธา